De nieuwe coalitie wil dat Nederlanders meer gaan beleggen. Klinkt goed, toch? Maar tegelijkertijd dreigt datzelfde kabinet een belastingstelsel in te voeren dat beleggen juist ontmoedigt. We doken in het coalitieakkoord van D66, CDA en VVD om te zien wat dit betekent voor jouw portefeuille.

De EU-beleggingsrekening

Het akkoord spreekt over een EU-beleggingsrekening met belastingvoordelen. Dit past in een breder Europees plan: de Savings and Investments Union. Europa wil twee vliegen in één klap slaan – bedrijven makkelijker kapitaal laten ophalen én huishoudens meer rendement laten maken op hun vermogen. De context is duidelijk: defensie, infrastructuur, energie. Het Draghi-rapport spreekt over €750 tot €800 miljard aan jaarlijkse investeringen die nodig zijn.

Het Zweedse model wordt vaak genoemd als voorbeeld. Daar hebben ze de ISK, een beleggingsspaarrekening waarbij een deel belastingvrij is en de rest tegen een laag fictief rendement wordt belast. Zeer gunstig, en de Zweden zijn massaal gaan beleggen. Opvallend detail: crypto wordt in de EU-aanbeveling expliciet uitgesloten, samen met complexe derivaten. Dat lijkt meer politiek gedreven dan gebaseerd op daadwerkelijke risico's – er zijn genoeg aandelen en grondstoffen die volatieler zijn dan Bitcoin. [02:00]

Het Box 3-drama

Hier wordt het interessant. De coalitie schrijft dat ze het nieuwe Box 3-stelsel willen "doorontwikkelen naar een vermogenswinstsystematiek". Dat klinkt hoopvol, maar let op dat woord: doorontwikkelen. Het plan is dus om eerst de vermogensaanwasbelasting in te voeren per 2028, en daarna pas over te stappen naar vermogenswinstbelasting.

Wij zijn daar sceptisch over. De vermogensaanwasbelasting – waarbij je belasting betaalt over ongerealiseerde, papieren winst – is een drama in wording. Het raakt illiquide beleggingen zoals aandelen in private bedrijven, goudstaven of kunst. Het raakt volatiele beleggingen zoals aandelen, grondstoffen en crypto. Er zullen mensen failliet belast worden, dat staat vast. En dan wil men ook nog eens 36% heffen, terwijl internationaal 15-25% de norm is voor capital gains tax.

Als dit stelsel er eenmaal is, met alle rechtszaken, administratieve rompslomp en drama's die het meebrengt, zit niemand te wachten op weer een verandering. Wij denken dat als de coalitie echt vermogenswinstbelasting wil, ze nu moeten ingrijpen. Accepteer dat het een jaar later wordt, maar bouw het meteen goed. [08:31]

De vlucht naar Box 2

Voor beleggers met serieuze vermogens is de vluchtroute duidelijk: Box 2. Richt een beleggings-BV op, breng je portefeuille in als kapitaal, en betaal vennootschapsbelasting wanneer je winst realiseert in plaats van jaarlijks aanwasbelasting. De gecombineerde belastingdruk van vennootschapsbelasting (19% tot €200.000) en dividendbelasting (24,5% tot €69.000) komt uit op 38,8%. Dat is iets hoger dan de 36% aanwasbelasting, maar je hebt veel meer bewegingsvrijheid. Je kunt lenen van je BV, uitkeren als pensioen, of doorinvesteren.

Positief punt in het akkoord: de vennootschapsbelasting wordt niet verhoogd. Ze willen een gelijk speelveld in Europa behouden. Voor iedereen die in 2028 naar Box 2 vlucht, is dat relevant nieuws. [14:33]

De kleine lettertjes

Nog twee punten uit het akkoord. De WWFT – de wet tegen witwassen – wordt meer risicogestuurd. Dat betekent hopelijk minder hoepels bij het onboarden bij brokers en cryptodienstverleners. En er komen strengere regels voor finfluencers. Geen slecht idee, gezien de hoeveelheid onzin die soms wordt verkondigd. [16:36]

De randvoorwaarde

Dit is een minderheidskabinet. In de Tweede Kamer hebben ze 66 zetels, dus nog 10 nodig voor een meerderheid. In de Eerste Kamer is het gat groter, maar volgend jaar zijn er verkiezingen. Voor elk voorstel moeten ze op zoek naar wisselende meerderheden. Dat kan goed uitpakken als de Kamer zich volwassen opstelt en per onderwerp kijkt. Maar het kan ook een politiek spelletje worden waarbij partijen overal tegen stemmen uit tactische overwegingen. EU-beleggingsrekening en vermogenswinstbelasting klinken mooi op papier, maar zonder meerderheden blijft het bij plannen. [18:36]